Geri Dön

Her 2 kişiden 1’i yaşamında bir kez ruhsal travma yaşıyor!

Çoğu kez beklenmedik zamanlarda ortaya çıkan, kişiyi aşırı korkutan, dehşet içinde bırakan ve çaresizlik hissi uyandıran olayların etkisiyle yaşanan ruhsal travmalar, kişinin yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebiliyor. Psikiyatri Uzmanı Dr. Dilek Sarıkaya, akut stres bozukluğu, akut stres tepkisi ve travma sonrası stres bozukluğu ile ilgili önemli bilgilerin yanı sıra tavsiyelerini paylaştı.

Her 2 kişiden 1’i yaşamında bir kez ruhsal travma yaşıyor!

Uykusuzluk, iştah kaybı, huzursuzluk, olayla ilgili anıları tekrar yaşama, güvensizlik duygusu gibi belirtilerin travma sonrası stres bozukluğuna işaret ettiğini belirten uzmanlar, bu belirtilerin 1 aydan uzun süre devam etmesi halinde uzmana başvurulması gerektiğini vurguluyor. Uzmanlar, her iki kişiden birinin hayat boyu en az bir kez ruhsal travma yaşadığına dikkat çekiyor.

Her 2 kişiden 1’i ruhsal travma yaşıyor

Ruhsal travmayı “kişiyi aşırı korkutan, dehşet içinde bırakan, çaresizlik hissi yaratan ve çoğu kez de olağan dışı, beklenmedik olayların yol açtığı etkiler” olarak tanımlayan Dr. Dilek Sarıkaya, “En önde gelen nedenlerden biri deprem, sel gibi doğal afetlerdir. Savaşlar, birtakım saldırılar, işkence, cinsel istismar, aile içerisinde yaşanan birtakım şiddet olayları, beklenmedik kazalar, ani ölümler ve ciddi ölümcül hastalıklar ruhsal travmaya yol açabilir. Yapılan araştırmalar aslında her 2 kişiden 1’inin hayat boyu en az bir kez ruhsal travmaya maruz kaldığını gösteriyor. Ruhsal travmanın en sık yol açtığı ruhsal hastalıklara baktığımızda ise önde gelen iki önemli hastalık depresyon ve travma sonrası stres bozukluğudur” dedi.

Kadınlarda 2-3 kat fazla görülüyor

Ruhsal travmanın her bireyde travma sonrası stres bozukluğuna sebep olmadığını ifade eden Sarıkaya, “Yapılan araştırmalar travmanın özellikle kadınlarda erkeklere göre 2-3 kata varan oranda daha fazla travma sonrası stres gelişimine yol açtığını gösteriyor. Depresyon, duygu durum bozukluğu ya da bipolar bozukluk gibi daha önceden tanı konmuş psikotik tablolar olabilir. Ek bir ruhsal hastalığı olan bireylerde de yine yaşanan ruhsal travmanın daha büyük olasılıkla travma sonrası stres bozukluğuna yol açabildiğini gösteriyor” diye konuştu.

Bedensel ve ruhsal kısıtlılıklar riski artırıyor

Kişinin yine bedensel ya da ruhsal birtakım kısıtlılıklarının olmasının da travma sonrası stres bozukluğu gelişme olasılığını artırdığını belirten Dr. Sarıkaya, “O yüzden de özellikle önceden tanı konmuş bilinen ruhsal hastalığı olan bireylerin ruhsal travma yaşadıktan sonra daha hassas olduklarını bildiğimiz için bu kişilerin travma sonrasında akut stres tepkilerini daha yoğun şiddette hissetmeleri ya da akut stres bozukluğu yaşamaları olasıdır. Bu belirtileri fark ettiklerinde mutlaka takipte oldukları psikiyatri uzmanına en kısa sürede başvurmaları gerekir.  Özellikle de uykusuzluk, iştah düzensizliği gibi birtakım ruhsal hastalıkların gidişatını olumsuz etkileyebilecek belirtileri yaşadıkları durumda doktorlarından tedavi desteği almaları konusunda öneride bulunabiliriz” ifadelerini kullandı.

Kaçınma davranışları önlenmeli

Bir ruhsal travma yaşandıktan sonra akut stres tepkisi olarak tanımladığımız kaygı, korku, endişe ve birtakım kaçma davranışları yaşanmasının ruhsal travmaya karşı verilen olağan tepkiler olduğunu ifade eden Sarıkaya, “Fakat bu korku ve kaygılar sebebiyle kaçınma davranışlarımızı devam ettirdiğimiz taktirde, örneğin bir deprem felaketi sonrasında evde bulunmanın, eve girmenin, kapalı alanda bulunmanın, güvenli olduğunu bildiğimiz birtakım kapalı alanlarda bulunmanın bize stres vermesi ve bunlardan kaçınma hali bu olayla ilgili yaşanan travmanın etkilerinin kalıcı olmasına yol açabilir. Bunun yerine tek başına kalmakta zorluk çekiliyorsa güvenilen, kişiye destek olabilecek birisiyle o ortamlara girmeyi ve böylece de kaçınma davranışlarını önlemeyi tavsiye ediyoruz” dedi.

Belirtiler 1 aydan fazla sürüyorsa dikkat!

Dr. Dilek Sarıkaya, akut stres bozukluğu, akut stres tepkisi ve travma sonrası stres bozukluğu kavramlarının karıştırıldığını söyledi ve sözlerini şöyle sürdürdü:

“Kişinin ruhsal bir travma yaşadıktan sonra ortaya çıkan uykusuzluk, gerginlik, huzursuzluk, olayla ilgili anıları yeniden yaşama, olayın meydana geldiği ya da hatırlatan ortamlarda yoğun huzursuzluk veya sıkıntı yaşama, geleceğe dair ümitsiz düşüncelere kapılma, temel bir güvensizlik duygusu hissetmesi ve tedirgin olma haline akut stres tepkisi diyoruz. Aslında akut stres tepkisi, olağan dışı olarak yaşanan bir duruma verilen olağan bir tepkidir. Genellikle ruhsal travmadan hemen sonra başlayıp yaklaşık 1 aylık bir sürede haftalar içerisinde azalarak kaybolmasını bekleriz. Fakat bu belirtiler çok şiddetli olduğunda, kişide ciddi uyku ve iştah bozukluğuna, işlevsellik kaybına yol açtığında, olaydan sonra en az 3 gün ve hatta 1 aya kadar devam edebildiğinde biz buna artık akut stres bozukluğu diyoruz. Eğer bu belirtiler 1 aydan daha uzun süre devam ederse, bazen haftalar ve aylarca sürerse o zaman da travma sonrası stres bozukluğu tablosu hakim oluyor.”

Depresyona sürükleyebiliyor

Travma sonrası stres bozukluğunun mutlaka bir ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanına başvuruyu gerektiren bir ruhsal bozukluk olduğuna dikkat çeken Sarıkaya, “Nedeni, çok ciddi bir düzeyde işlevsellik yani yeti yitimine sebep olmasıdır. Kişide çok belirgin uykusuzluk, iştah kaybı, olayla ilgili ciddi ve rahatsızlık verici rüyalar görme, gün içerisinde olaya dair birtakım anıları birden çok kez yaşama, olayı anımsatan yerlerden ve kişilerden kaçınma davranışı sergileme, çok belirgin depresif şikayetler dediğimiz moral bozukluğu, keyifsizlik, isteksizlik, karamsarlık gibi bir takım belirtiler ve bunun sonucunda da depresyona yol açabilir. Bu nedenle de mutlaka tedavi edilmesi gereken bir ruhsal bozukluktur” diye konuştu. 

Eda İle Ne Konuştuk? - Sibil ÇetinkayaSempatik tavırları ve giyim tarzı ile birçok kişinin beğenisini kazanan Sibil Çetinkaya, Eda Özdemir'in bu haftaki konuğu oldu.
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

İş hayatınızla ilgili konular gündeminizi oluşturabilir. Üstlerinden alacağınız desteklerle uğraştığınız işlerde kendinizi daha iyi hissedeceksiniz. Hedeflerinize ulaşabilmek için doğru adımları atabilirsiniz. Ailenizle ilgili sorumluluklarınızla ilgileneceğiniz zamanlar var. Annenizle ilgili hassasiyet içeren konular gündeme gelebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün ailenize karşı sorumluluklarınız gelecek beklentilerinizi şekillendirebilir. Arkadaşlarınızla birlikte sosyalleşmek isteyebilirsiniz. İkili ilişkilerinizde hassasiyet yaşayabilirsiniz. Ev hayatınıza ait konular ön plana çıkabilir. Ailenize karşı sorumluluklarınızla ilgilenebilirsiniz. İş hayatınızda yabancılarla ilgili konulara zaman ayırabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailenizle ilgili endişe duyduğunuz konular gündeme gelebilir. Evinizle ilgili konularla uğraşabilirsiniz. Ortaklı para konularına dikkat etmeniz gereken bir gündesiniz. Parasal konularda destek almak isteyebilirsiniz. Yenilenme içine girmek isteyebilirsiniz. İkili ilişkilerinizde korunma ihtiyacı oluşabilir. Farkındalığınız yüksek olsun.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İlişkilerinizde ve aşk hayatınızda hassasiyetler oluşabilir. Koruma ve korunma ihtiyacı içinde olabilirsiniz. Denge ve uyum arayacağınız zamanlar olabilir. Evinizle ilgili konularda gündeme gelebilir. Ailenize ait konularda sorumluluklarınız artabilir. Bu konularla ilgilenirken çalışma hayatınızdaki işlerinizi ertelememeye çalışın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Çalışma hayatınızdaki sorumluluklarınızla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. Sizi yoran koşullara karşı dikkatli olmanızda fayda var. Ailenizle ilgili olayları ihmal etmemeye çalışmalısınız. Beraber çalıştığınız kişilerden gün içinde destek alabilirsiniz. İkili ilişkilerinizde daha hassas durumlar ortaya çıkabilir. Akışta kalmaya çalışın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailevi konularda kendinizi ifade etmek için çaba sarf edeceğiniz bir gündesiniz.  Yaratıcılığınızı evinize ait konularda gösterebilirsiniz. Gün içinde kardeşlerinizle zaman geçirebilirsiniz. Keyif aldığınız şeyler için harcamalar yapabilirsiniz. Abartıya kaçmamaya özen göstermelisiniz. İkili ilişkilerinizde korunmaya ihtiyaç duyabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailenizde geçmişe ait konular tekrar gündeme gelebilir. Gelenekler ve sorumluluklarla ilgili uğraşlar içine girebilirsiniz. Güven arayışı içine girebilirsiniz bunu ikili ilişkilerinizde bulabilirsiniz.  Aşkta da hassasiyetler söz konusu. İki tarafta korunma ihtiyacı içinde olabilir. İş hayatınızdaki sorumluluklarınızı ihmal etmeyin.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Yakın çevrenizdeki değişiklikler gündeminizi etkileyebilir. Hareketli bir gün sizi bekliyor olabilir. Kardeşlerle ilgili konular önem kazanabilir. Ailenize karşı sorumlu olduğunuz konularla ilgilenebilirsiniz. Evinizle ilgili uğraşlar olabilir. İkili ilişkilerinizde hassas durumlar ortaya çıkabilir. Akışta kalmaya özen göstermelisiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Maddi kaynaklarınızla ilgili dalgalanmalar gündeminizi etkileyebilir. Parasal durumunuza daha fazla bakmak isteyeceğiniz bir gündesiniz. Eve ait harcamalarınıza dikkat etmek ve bütçeleme yapmak isteyebilirsiniz. Ailenizle ilgili sorumluluklarınız ön plana çıkabilir. İkili ilişkilerinize daha korumacı yaklaşabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kişisel açıdan önem verdiğiniz konulara yoğunlaşacağınız zamanlar var. İlişkilerinizdeki hassas dengeler bugün daha fazla görünür olabilir. Karşınızdakilere korumacı davranabilirsiniz. Bedeninize ait konuları ihmal etmeyin. Ailenize karşı yerine getirmeniz gereken sorumluluklar oluşabilir.  İmaj değişikliği için uygun bir gün.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bilemediğiniz konulardan ötürü kayıplar yaşayabilirsiniz.  Ailenizde olan olaylara elinizde olmayan nedenlerden ötürü destek veremeyebilirsiniz. Sorumluluklarınızı yerine getirememek size yük olabilir. İş hayatınızdaki sorumluluklarınız ve üstlerinizle olan ilişkileriniz gündeminizi etkileyebilir. İlişkinizde korumacı bir tavır sergileyebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailenizle ilgili konular gelecek beklentilerinizi etkileyebilir. Üstlendiğini sorumluluklar, geleneksel yapı içinde sizi yorabilir. İlişkilerinizde hassas bir süreç geçiriyor olabilirsiniz. Korunma ihtiyacı içinde olacağınız zamanlar var. Sosyal çevreniz sayesinde biraz rahatlamak isteyebilirsiniz. İş hayatınızda alacağınız destekler, işlerinizi kolaylaştıracaktır.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber

Türkiye’nin haber yaşam platformu Milliyet Dijital yenilendi!

Uygulama ile devam et, gündemi kaçırma!

Şimdi DeğilHemen Keşfet