Geri Dön

Şekerin zararları ve şeker bağımlılığı

Gerçek bir zehir olarak adlandırılan şeker bağımlılığından nasıl kurtulacağız?

Şekerin zararları ve şeker bağımlılığı

Şeker en büyük zehir!" başlıklı yazıları son zamanlarda çok fazla okur olduk. Uzmanlar şekerin zararlarını sıralamak ile kalmıyor gerçek bir bağımlılık olarak adlandırılan şekerden nasıl kurtulacağımız konusunda öneriler vermeye de devam ediyor.

Uyuşturucu ile eş değer bir bağımlılığı olduğu belirtilen şekerin zararlarının farkında mısınız?

Şeker tüketimini azaltmanın ve tamamen hayatımızdan çıkartmanın bize ne gibi faydaları olacaktır?

İngiltere Sağlık Bakanlığı, fazla şekere karşı bir 'şeker vergisini' gündeme getirdi. Bu demek oluyor ki şeker bundan 10 sene sonra, şu an uyuşturucu maddelerin gözümüzdeki yerine sahip olacak.

HANGİ ŞEKER ZARARLI?


Hangi şekerin zararlı, hangisinin zararsız olduğu, kafaları en çok kurcalayan soru. FitWell Beslenme Koçu Cenk Özyılmaz, şekerin vücutta nelere dönüştüğünden, fazla tatlı yiyince ne yapmanız gerektiğine kadar bilmeniz gereken her şeyi kaleme aldı...

Şekeri tanımaya önce besin değeri ile başlayalım. Şeker, şeker pancarının fabrikalarda işlenerek şeker kısmının ayrılmasıyla elde edilir. Pancar doğal bir besin olmasına karşın, şeker saf besindir. Şeker saf enerji kaynağı sayılır. Ancak, tek başına alındığında yani protein, vitamin ve mineraller olmadığında şekerden enerji üretilemez. Bu nedenle şeker, 'boş kalori kaynağıdır'.

ASLINDA VÜCUDUN İHTİYACI YOK

Şeker; un, yağ, ceviz, fıstık, kaymak gibi besinlerle karıştırılıp kalori değeri çok yüksek tatlılar yapılır. Şekerlemelerin esası da şekerdir. Tatlı ve şekerlemeler zevkle sevilerek yenir. Böylece kişi farkında olmadan harcadığından fazla kalori alır ve obeziteye neden olur.

Obezite ise birçok hastalığa zemin hazırlar. Şekerin zehir etkisi yaratmaması için dengeli ve yerinde kullanılması gerekir. Yediğimiz ekmek ve diğer tahıl ürünleri de sindirildiğinde şekere çevrilir. Bu nedenle, insanın aslında şeker gereksinmesi yoktur.

Yani hiç şeker tüketmesek de vücudumuz buna ihtiyaç duymaz.

Şeker, vücudun istediği bir besin değil, gerektiğinde diğer gıdalardan kendisinin üretebildiği bir besindir.

Nişastalı ve şekerli besinler yendikten sonra sindirilir ve meyvelerde bulunan basit şekerler şeklinde kana geçer. Sindirim sistemine şeker ve nişastalı maddelerin girmesi, pankreas organımızı uyararak 'insülin' hormonunun salgılanmasını sağlar.

Bu hormon, şekerin hücre içine girerek karaciğerde saklanmasına, parçalanarak vücut tarafından kullanılmasına yardımcı olur.

Normal durumda kandaki şeker miktarı ile salgılanan insülin hormonu miktarı, dengelidir. Böylece, yediğimiz şeker ve nişastalı besinlerden sindirim sonucu oluşan şeker kanda durmaz. Bir kısmı karaciğerimizde yedek olarak tutulur, kalanı da hücrelerde parçalanarak enerjiye ya da yağa çevrilir.

'ADETA SALGIN HASTALIK'

Amerikan Kalp Derneği tarafından tavsiye edilen şeker miktarı, günde altı tatlı kaşığı. Fakat The American Journal of Clinical Nutrition’da yayımlanan yeni bir araştırmaya göre, biz her gün bunun üç katından fazlasını alıyoruz. Bu da, gün aşırı şekerden gelen en az 300 eksta kalori demek. Cleveland Kliniği Wellness Enstitüsü’nden Uzman Kristin Kirkpatrick, “Aşırı şeker tüketimi adeta salgın hâline geldi” diyor.

Özellikle küçük çocuklarda şekerli mamalar çok yendiğinde, büyüme, gelişme duruyor ve çocuklar hastalanıyor. Obezite her hastalığın öncüsüdür ve obezitenin temel nedeni aşırı şeker tüketimi. Aşırı fruktoz alımı leptin direncini de artırıyor. Leptin bize yeterli miktarda yemek aldığımızı bildiren bir hormondur.

Buradaki problem ise genellikle beyinden gelen bu sinyali dikkate almamamızdan kaynaklanıyor.

Şekerin 'sessiz katil' olarak adlandırılmasının nedeni ise yol açtığı hastalıklara haber vermeden, yani belirtiler göstermeden neden olmasıdır. Şekerin obezite dışında yol açtığı pek çok rahatsızlık bulunuyor:

FAZLASI APTALLAŞTIRIR

- Uzun vadede safra kanalı kanserine ve akciğer kanserine neden oluyor.

- Vücutta kanser hücresi varsa bu hücreleri besliyor.

- Depresyona, anksiyete bozukluklarına ve dalgınlığa neden oluyor. Hafif bir aptallık hissediyor veya zihinsel netlik hissedemiyorsanız, bunun sebebi önceki hafta içinde tükettiğiniz aşırı karbonhidrat olabilir. Henüz fazla yaşlanmamışken zayıf hafızaya ve alzheimera neden oluyor.

- Diyabetin baş sorumlusu. Reaktif hipoglisemi ataklarına neden olup, olmadık yerlerde bayılmanıza sebep oluyor.

- Aşırı kilo almanıza sebep oluyor ve kilo vermenizi gittikçe zorlaştırıyor. Sofradan aç kalksanız da kilo alıyorsunuz.

- Damar tıkanıklığına sebep oluyor.

- Kangren riskini artırıyor ve sinir sistemini tahrip ediyor.

- Çocukların büyüme hormonlarının salgılanmasını engelliyor, tüm vücut hormonlarının dengesini bozuyor.

- Konsantrasyon kaybına sebep olacağı için çocukların ders başarısını düşürüyor.

- Dişlerin çürümesine neden olarak buna bağlı böbrek ve bağırsak iltihaplanmalarını getiriyor.

- Migren hastalığına sebep oluyor ve sık sık baş ağrısı meydana getiriyor.

- Vücudun savunma sistemini zayıflatıyor ve çeşitli virüslere karşı saldırıya açık hale getiriyor. Özellikle kış hastalıklarına davetiye çıkarıyor.

VÜCUT İÇİN İYİSİ KÖTÜSÜ YOK

Vücudumuz; meyve, bal ya da sütte bulunan doğal şeker ile şeker kamışı ve şeker pancarından çıkarılan işlenmiş şeker arasında ayrım yapamıyor. Aldığımız bütün şeker, glikoz ve fruktoz olarak parçalanarak karaciğer tarafından işleniyor. Şeker glikojen ya da yağ olarak depolanıyor ya da glikoz olarak kan yoluyla hücrelerde kullanılmak üzere dağıtılıyor.

Sağlık açısından belirleyici olan, alınan şekerin miktarı. Hangi türden olursa olsun, beslenmemizdeki şeker miktarının toplam yediklerimizden aldığımız enerjinin yüzde 10'unu aşmaması gerekiyor. Yani yaşa, kiloya, aktiflik durumuna göre değişmekle beraber, aldığımız şekerin ortalama olarak erkekler için günde 70

gramı, kadınlar için ise 50 gramı aşmaması gerekiyor.

MARKETTE DİKKAT: 100 GRAMINDA 15 GRAM ŞEKER VARSA...

50 gram şeker; üç adet meyveye, 13 tatlı kaşığı toz şekere, iki kutu meşrubata, sekiz çikolatalı bisküviye eşdeğerdir.

Marketlerde alışveriş yaparken de şunu ölçü alabiliriz: 100 gramında 15 gram şeker barındıran bir işlenmiş gıda aşırı şekerli, 100 gramda 5 gram barındıranı ise düşük şekerli olarak sınıflandırılabilir.

En iyi şeker alma yolu doğal besinlerle beslenmek. Lif içeren bu besinler şekeri, karbonhidratı, yağı yavaş yavaş vücuda vererek bu dalgalanmaların önüne geçiyor. Ayrıca bu besinlerde bulunan vitamin, mineraller ve diğer bileşimler organizma için hayati derecede öneme sahip.

Fazla şeker tüketiminden sonra yarım su bardağı süt, iki adet ceviz, beş adet çiğ badem veya tarçın tüketerek kan şekerinin en üst seviyeye tırmanmasının önüne geçilebilir.

Peki, hangi besinler şekere alternatif olarak kullanılabilir?

BAL

Organik bal; içinde pek çok vitamin ve mineral içerir. Hakiki bal içinde bu bileşimler süper oranda bulunduklarından sağlık açısından çok faydalıdırlar. Ayrıca bal, şeker yerine kullanılabilecek en iyi tatlandırıcılardan biri.

HURMA

Tatlandırıcı gücü şeker ile aynı olan hurma lif, magnezyum, demir ve vitamin B6 açısından oldukça zengin. Hurmayı toz haline getirip sevdiğiniz tariflerinizde kullanabilir veya sabahları yediğiniz süt yulaf karışımınızı tatlandırabilirsiniz.

STEVIA

Stevia, Japonya’da otuz yılı aşkın süredir milyonlarca kişi tarafından tatlandırıcı ve gıda katkısı olarak kullanılıyor. Güney Amerika’da ise yüzyıllardır tatlandırıcı ve şifa bitkisi olarak kullanılıyor. Bu bitkiden elde edilen özütün, kan şekerini düzenleyici etkileri olduğu kabul ediliyor. Stevia normal şekerden çok daha tatlı olduğu halde bileşiğinde şeker içermiyor.

Eda İle Ne Konuştuk? - Sibil ÇetinkayaSempatik tavırları ve giyim tarzı ile birçok kişinin beğenisini kazanan Sibil Çetinkaya, Eda Özdemir'in bu haftaki konuğu oldu.
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

İlişkilerinizde çift taraflı durumlar yaşayabilirsiniz. Kararsızlık içinde yeni ufuklara açılma isteği içine girebilirsiniz. Ruhsal olarak daha fazla anlama ve öğrenme isteği içinde olabilirsiniz. Düşüncelerinizi paylaşmak için etrafınızdaki insanlarla sosyalleşebilirsiniz. Gün içinde bitirmeniz gereken işlere yoğunlaşacağınız zamanlar var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ortaklı para konuları gündeminizi oluşturabilir. Endişe duyduğunuz konular gündeme gelebilir. İkili ilişkilerinizde kararsızlık yaşayabilirsiniz. Kriz yaratacak durumlardan kaçınmanızda fayda var. Duygusal yönden bağlayıcı koşullar oluşabilir. Yenilenme içine girmek isteyebilirsiniz. Uğraştığınız işlere yönelip kafanızı dağıtacağınız zamanlar olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailevi konularla ilgili olayların arasında kalabilirsiniz. Sabah saatlerinde çalışma hayatınızda kendinizi engellenmiş hissedebilirsiniz. Aileniz için emek harcadığınız konular gündeme gelebilir. Geçmişte kaldığını düşündüğünüz konularla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. İlgilendiğiniz konuya kendinizi adayacağınız zamanlar olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Çalışma hayatınızdaki sorumluluklarınız gündeminizi oluşturabilir. Aldığınız sorumluluklar sizi yorabilir. Uğraştığınız işlerde sonlanmalar yaşanabilir. İlişkilerinizde kararsızlık yaşayabilirsiniz. Kendinizi akışa bırakmaya çalışmalısınız. Parasal konularla da ilgileneceğiniz zamanlar olabilir. Ortaklı konulara karşı özenli yaklaşmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün uğraştığınız işlerde kendinizi ifade etmek isteyebilirsiniz. Yaratıcılığınızı kullanmak için uygun koşullar oluşabilir. Aşk hayatınızda kararsızlık içinde kalabilirsiniz. Bu durum bitişlere neden olabilir. Kafanızı dağıtmak için keyif aldığınız şeyler için para harcamak isteyebilirsiniz. Hobilerinize zaman ayırmak isteyebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailevi konular gündeminizi oluşturabilir. Geçmişe ait konularla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. Babanızla ilgili olayları ihmal etmemeye özen gösterim. Gün içinde güven arayışı içine girebilirsiniz. İkili ilişkilerinizde sorgulamalar ve bitişler olabilir. Uğraştığınız işleri bitirmek içinde çaba sarf edebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İletişimin yoğun olduğu zamanlar içindesiniz. Yakın çevrenizdeki değişikliklerle ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. Zekânızı kullanarak çözüm bulacağınız sorunlar gündeme gelebilir. İlişkinizde sıkıntılar yaşayabilirsiniz. İyi yönetemezseniz bitişler olabilir. Ortaklı konularda dikkat etmeniz gereken koşullar var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün gelirlerinizle ilgili dalgalanmalarla ilgilenebilirsiniz. Bütçe planlaması yapabilirsiniz. Ortaklı para konularına dikkat edilmesi gereken zamanlar var. İş hayatınızda başkalarından alacağınız destekle sorumluluklarınızı daha rahat yerine getirebilirsiniz. Aşk konularında kendinizi kararsız hissedebilirsiniz. Bitirmeniz gereken işler olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kişisel açıdan önem verdiğiniz konular üzerinde yoğunlaşacağınız bir gündesiniz. İkili ilişkilerde bitişler olabilir. Yeni başlangıçlar yapmak için hevesli olacağınız zamanlar var. Bedeninize ait konulara daha dikkatli yaklaşmalısınız. Parasal sorunlarınızı çözmekte başkalarından destek alabilirsiniz. Bitirmeniz gereken işlere yoğunlaşmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bilemediğiniz konular gündeminizi etkileyebilir. İlişkinizde çift taraflı durumlar oluşabilir. Elinizde olmayan nedenlerden dolayı kayıplar gerçekleşebilir. Sıkıntı duyduğunuz konuları bitirmek için istek duyabilirsiniz. İçsel süreçler yaşayacağınız zamanlar olabilir. Daha çok bitirilmesi gereken işlere yoğunlaşabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İlişkinizde yaşanan sıkıntılar, gelecek beklentilerinizi etkileyebilir. Arkadaşlarınızla sosyalleşerek biraz kafanızı dağıtmak isteyebilirsiniz. İş hayatınızda bitirmeniz gereken işleri toparlamanı gereken zamanlar olacak. Başkalarından aldığınız desteklerle bunu rahatça halledebileceksiniz. Parasal konulara dikkat etmeniz gerekebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İş hayatınızdaki statünüzü korumanız gereken bir gündesiniz. İlişkilerinizdeki sıkıntılarınızı işe yansıtmamaya özen gösterin. Gün içinde üstlendiğiniz sorumlulukları bitirmeniz gerekebilir. Üstlerle ilgili konular gündeme gelebilir. Ortaklı para konularına dikkat etmelisiniz. Duygusal yönden bağlayıcı koşullar oluşabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber