Geri Dön

Seçme ve seçilme hakkı nedir? Türkiye'de kadınlara seçme ve seçilme hakkı ne zaman verilmiştir?

Atatürk, tüm dünyaya örnek olacak bir karara imza atarak kadınlara siyasi hayatta seçme ve seçilme hakkı tanınmasını sağladı. Bu karar ile birlikte kadınlar da artık birçok konuda söz söyleme hakkına sahip oldu. Peki, seçme ve seçilme hakkı nedir? Seçme seçilme hakkının koşulları nelerdir? Türk kadınının seçme ve seçilme hakkını kazandığı gün nedir? Soruların cevabı haberimizde...

Seçme ve seçilme hakkı nedir? Türkiye'de kadınlara seçme ve seçilme hakkı ne zaman verilmiştir?

Seçme ve seçilme hakkı, bireylerin yerel ve merkezi karar ve yönetim organlarına seçilecek kişilere oylarıyla karar verme ve bu yönetim organlarına aday olabilme haklarına verilen isimdir. Bu yönetim organlarına örnek olarak yerel ve ulusal meclisler, belediye başkanlığı, şehir yöneticiliği, devlet başkanlığı vb. verilebilir.

20. yüzyılın ilk yarısına kadar sınırlı oy sistemi bulunuyordu. Bu sistem, belirli bir zümrenin oy vermesini ve diğerlerinin oy verememesi anlamına geliyordu. Kadınların oy kullanma ve seçilme hakkı da bulunmuyordu. 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren “sınırlı oy”dan “genel oy”a geçildi ve siyasal haklar genişletildi. Bununla birlikte her ülkede seçme ve seçilme hakkından yararlanabilmek için bazı yasal şartlar vardır.

Seçme ve seçilme hakkı koşulları nelerdir?

Seçme hakkı konusunda iki önemli şart vardır. Bunlardan bir tanesi yurttaşlık, diğeri ise yaş şartıdır.

Seçim, ulusal egemenliğin seçtiği kişilerin iş başına gelmesi anlamını taşıdığı için ülkenin yurttaşlarının oy vermesi makul bir şarttır. 

Seçme hakkının yaş ile ilgili olan kısmı ise seçmenlerin belli bir siyasal olgunluğa ulaşmış olmalarıyla ilgilidir. Siyasal olgunluk yaşı her ülkede farklılık göstermekle birlikte Türkiye’de 18 olarak belirlenmiştir. 18 yaşını doldurmuş her birey, seçme hakkını kullanmakta özgürdür.

Seçmen olabilmenin diğer koşulları arasında, kısıtlı ve kamu hizmetinden yasaklı olmamak ve seçmen kütüğüne yazılı olmak vardır.

Seçilebilme hakkında da belirli koşullar vardır. Aday olabilmenin esas koşulları, yurttaşlık, belli bir yaşı aşmış olmak, kamu hizmetinden kısıtlı olmamak şeklindedir.

Kadınlara seçme ve seçilme hakkının tanındığı gün nedir?

Kadınların siyasi hayatta seçme ve seçilme hakkını elde etmesi; toplumsal hayatta gerçekleşen Atatürk Devrimleri’nin en önemlilerinden birisidir.

1930 yılından itibaren çıkarılan bir dizi yasa ile önce Belediye seçimlerine katılma, sonra köylerde muhtar olma ihtiyar meclislerine seçilme hakkı tanınan kadınların milletvekili seçme ve seçilme hakları, 5 Aralık 1934’te Anayasa ve Seçim Kanunu’nda yapılan yasa değişikliği ile tanındı.

Seçme ve seçilme hakkı nedir Türkiyede kadınlara seçme ve seçilme hakkı ne zaman verilmiştir

Kadınların katıldığı ilk belediye seçimleri ne zaman oldu?

Kadınlar siyasal haklarını ilk kez 1930 yılındaki Belediye seçimlerinde kullandılar. Seçimler, Eylül başından Ekim’in 20’sine kadar sürdü. Şehir meclislerine girebilen kadınlar arasında İzmir seçimlerinde Cumhuriyet Halk Fırkası (CHF)’nın iki kadın adayı olan Hasane Nalan ve Benal Nevzat Hanımlar ile, İstanbul seçimlerinde CHF adayı olan Rana Sani Yaver (Eminönü), Seniye İsmail Hanım (Beykoz), Ayşe Remzi Hanım (Beyoğlu), Nakiye (Beyoğlu), Latife Bekir (Beyoğlu) Hanımlar vardı.

Kadınların belediye seçimlerinde seçme ve aday olma hakkı 3 Nisan 1930'da Belediye Kanunu'nun kabul edilmesiyle tanındı.

İlk kadın muhtar kimdir, ne zaman seçildi?

Aydın'ın Çine ilçesine bağlı Demirdere köyünde (Bugünkü Karpuzlu ilçesi) yaklaşık 500 oy alarak seçimi kazanan Gül Esin, Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk kadın muhtarı oldu.

Kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı ne zaman tanındı?

Türkiye’deki kadınlar milletvekili olabilmek için ilk adımı 1923’te atmışlardı. Bu adım, kadınların 1923 yılında Nezihe Muhiddin önderliğinde ilk kadın partisi ‘Kadınlar Halk Fırkası'nı kurma isteğiydi. Fakat 1909 Seçim Kanunu sebebiyle bu parti kurma girişimi, Kadınlar Halk Fırkası’nın Türk Kadınlar Birliği adlı derneğe dönüşmesi ile sonuçlanmıştı.

1924 anayasası hazırlanırken kadınların milletvekili seçme ve seçilme hakkına sahip olması gündeme geldi ancak TBMM Genel Kurulu'nda bu hakların yalnızca erkeklere tanınması fikri ağır bastı.

Gerekli yasal değişiklik 1934 yılında Başbakan İsmet İnönü ve 191 milletvekilinin sunduğu Anayasa ve Seçim Kanunu'nda değişiklik yapılmasını öngören yasa önerisi sonucu gerçekleşti. Öneri, 5 Aralık 1934’te Meclis'te görüşüldü. Yapılan oylamada 317 üyeli Meclis'te, oylamaya katılan 258 milletvekilinin tamamının oyuyla değişiklik önerisi kabul edildi.

Anayasanın 10. ve 11. maddeleri değiştirilerek her kadına 22 yaşında seçme, 30 yaşında seçilme hakkı verildi. Bu anayasa değişiklikleri çerçevesinde İntibah-ı Mebusan Kanunu (Milletvekili Seçimi Kanunu)’nda 11 Aralık 1934’de yapılan değişiklikler sonucu anayasada tanınan haklar seçim kanunuyla da düzenlendi.

Yasanın çıkmasının ardından 7 Aralık 1934’te, Türk Kadınlar Birliği İstanbul’da Beyazıt Meydanı’nda büyük bir kutlama mitingi ve Beyazıt’tan Taksim’e bir yürüyüş düzenledi.

Kadınların ilk kez oy kullandığı ve aday olabildiği TBMM 5. Dönem Seçimleri 8 Şubat 1935'te yapıldı. 17 kadın milletvekili ilk kez TBMM'ye girdi. Ara seçimlerde bu sayı 18'e ulaştı. Böylece kadınlar TBMM’deki tüm milletvekillerinin (400) yüzde 4,5’ini oluşturdular.

Türkiye birçok ülkeden önce Türk kadınlarına bu hakkı tanıdı

Bu oran, Cumhuriyet tarihinde kadınların TBMM’de en yüksek temsil oranlarından birisiydi. Bu özelliğini de 2007 genel seçimlerine dek korudu. Türkiye, Fransa'dan Fransa, İtalya, Hırvatistan, Slovenya'dan 11, Romanya'dan 12, Bulgaristan'dan 13, Belçika'dan 14, Yunanistan'dan 15, İsviçre'den ise 36 yıl önce kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanımıştı.

Şiddetli Sevgi: Flört Şiddeti | Av. Cansen Erdoğan anlatıyor“Ailene benimle birlikte olduğunu söyleyeceğim! Abine aramızdakileri anlatacağım! Gönderdiğin fotoğrafları İnternet’te yayınlayacağım! Okulda kimseyle konuşmayacaksın! Arkadaşlarınla görüşmeni istemiyorum! Oraya gidemezsin! Bensiz hele bir git, görürsün sen dünya kaç bucakmış…” Bu sözler tanıdık geldi mi? Av. Cansen Erdoğan flört şiddeti kavramını, hangi davranışların flört şiddeti kapsamına girdiğini ve flört şiddetinin ceza hukukundaki yerini Pembenar izleyicileri için anlattı.

Astroloji

KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

Bugün keyif aldığınız konularla ilgilenmek isteyebilirsiniz. Sabah saatlerinde aşk hayatınız gündeminizi etkileyebilir. Hobilerinize zaman ayırmak isteyebilirsiniz. Harcamalarınıza dikkat etmenizde fayda var. Akşam saatlerinde daha dışadönük enerjiniz olabilir. Duygularınızın hepsini biranda ifade etmek isteyebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Eşinizle ilgili konularda dikkatli olmaya çalışın. İletişimden kaynaklı problemler yaşayabilirsiniz. Gün içinde keyifli koşullar söz konusu. İlgilendiğiniz işlerinizde sezgilerinizden yararlanabilirsiniz. Sizi uğraştıran durumlardan kaçınmaya dikkat etmelisiniz. Akşam saatlerinde güven ve paylaşım içinde olacağınız kişilerle birlikte olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Çalışma hayatınızdaki sorunların üstesinden geleceğiniz bir gündesiniz. İletişimden kaynaklı sıkıntıları fazla büyütmemeye çalışın. Akıcı koşullar söz konusu. İşlerinizde daha fazla risk alabilirsiniz. Sizi yoran konulara karşı dikkatli olmanızda fayda var. İlerleyen saatlerde gizli kalmasını istediğiniz konular gündeme gelebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün keyif aldığınız işlerle uğraşmak isteyebilirsiniz. Kendinizi rahat ifade edeceğiniz insanlarla görüşmek isteyebilirsiniz.  Sorumlu olduğunuz işlere yön vermek iyi olacaktır. Sezgilerinizi kullanırsanız işlerinizi kolayca halledebilirsiniz. Hobileriniz için harcama yapabilirsiniz. Eviniz için yapacağınız değişiklikler için uygun bir gündesiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün ev hayatınızla ilgili gelişmeler yaşanabilir. Ailenizle ilgili konularla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. Sorumlu olduğunuz konularda akıcı koşullar söz konusu. Keyif aldığınız işlere yönelebilirsiniz. Farklı şeyler yapmak isteyeceğiniz zamanlar olabilir. Akşam saatlerinde güven hissiyatı içinde olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün iletişim yönünden yoğun bir gündesiniz. Hareketli olmanız sizi keyifli kılacaktır. Gün içinde gelecek kısmetleri iyi değerlendirmenizde fayda var. Sorumlu olduğunuz konularda sezgilerinizi kullanabilirsiniz. Bazı işlerinize rahatça yön verebileceksiniz. İlerleyen saatlerde yakın ilişkileriniz daha fazla önem kazanabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Maddi kaynaklarınızla ilgili gelişmeler yaşayabileceğiniz bir gündesiniz. Bütçeleme yapabilirsiniz. Sorumlu olduğunuz konularda yeteneklerinizi kullanmanız sizi başarıya götürecektir. Hayallerinizin peşinden gitmek isteyebilirsiniz. Başkalarından alacağınız desteklerle işlerinize yön vermek kolay olacaktır.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün yeni niyetler içinde olabilirsiniz. Kişisel olarak önem verdiğiniz konularla ilgilenmek isteyebilirsiniz. Bedensel sağlığınıza dikkat etmeniz gereken bir gündesiniz. İkili ilişkiler önem kazanabilir. İmaj değişikliği yapmak size iyi gelebilir. Gün içinde akıcı koşullar söz konusu. Arkadaşlarınızla plan yapabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün bilemediğiniz konularla ilgili endişeler yaşayabilirsiniz. İç dünyanıza döneceğiniz zamanlar var. Kendinizi hapsedilmiş hissedebilirsiniz. İletişimden kaynaklı yanlış anlaşılmalardan etkilenmemeye çalışın. Hayallerinizin peşinden gitmek isteyebilirsiniz. Akşam saatlerinde kendinizi daha fazla derin duygular içinde hissedebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün gelecek beklentilerinizle ilgili konularla ilgilenebilirsiniz. Arkadaş gruplarıyla görüşmek size iyi gelecektir. Sosyal konular daha fazla ilginizi çekebilir. Sorumlu olduğunuz konularda hayal gücünüzü kullanabilirsiniz. Hevesli olduğunuz konularda daha fazla şey öğrenmek isteyebilirsiniz. Olumlu koşullar söz konusu.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İş hayatınızla ilgili konular gündeminizi etkileyebilir. Üstlerinizle iletişiminizin rahat olduğu bir gündesiniz. Kendinizi iyi bir şekilde ifade gösterebileceksiniz. Başkalarından gelecek desteklerle sorumlu olduğunuz konuları daha iyi yönetebilirsiniz. Akşam saatlerinde derin paylaşımlar içinde olacağınız zamanlar var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün uluslararası konular gündeminizi meşgul edebilir. Sorumlu olduğunuz konularda bütünü görmeniz daha kolay olabilir. Düşüncelerinizi paylaşmak için arkadaşlarınızla buluşabilirsiniz. Kendinizi daha rahat ifade edeceğiniz işlerle ilgilenebilirsiniz. Sezgilerinizi kullanabileceğiniz bir gündesiniz. Akşam için keyifli organizasyonlar yapabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber

Türkiye’nin haber yaşam platformu Milliyet Dijital yenilendi!

Uygulama ile devam et, gündemi kaçırma!

Şimdi DeğilHemen Keşfet