Herhangi bedensel bir rahatsızlığa sahip olunmadığı halde sürekli “hastayım” endişe ve yakınmasıyla gelişen bir rahatsızlık olarak özetlenebilecek olan hipokondriyazis, azımsanamayacak kadar sıklıkla karşılaşılan bir durum.

Genel olarak yaşamsal zorlukların tetiklediği bu rahatsızlık, psikiyatrik bulgular dışında herhangi bir fiziksel bulguya dayanmaz. Ancak psikolojik duruma bağlı olarak sık olmasa da çarpıntı, üşüme, terleme, nefes almada güçlük gibi semptomlar hastalığa eşlik edebilir.

Hipokondriyazisin nedenleri nelerdir?

Sıklıkla yetişkinlik döneminde görülmeye başlanan hipokondriyazisin genellenebilecek bir nedeninden ziyade kişiye özel hikayesi vardır. Bazı genel nedenler olsa da kesin neden ancak bir uzman tarafından bireyin derinlemesine öyküsü alınarak belirlenebilmektedir.

Bilinen ve sık görülen nedenler ise düşük özgüven, stres, suçluluk duyguları olarak tanımlanabilmektedir. Kişinin başkalarına karşı hissettiği öfkeyi ve içselleştirmesi de bu rahatsızlığı tetikleyebilmektedir.

Bu hastalık kişinin sosyal yaşamının etkilenmesi, iş hayatının ve üretkenliğinin hastalık düşüncesi ve kaygılar dolayısıyla sekteye uğraması, kısacası kişinin işlevselliğini yitirmesine sebep olabildiği için profesyonel destek ve bir uzman tedavisine muhtaçtır.

Genel belirtileri nelerdir ve tedaviye ne zaman başvurulmalıdır?

Hipokondriyazis hastalığı olan kişilerin en önemli özelliklerinden biri devamlı hastalıklar hakkında araştırma yaparak bilgi sahibi olma istekleri ve etki altında kalmalıdır. Bu bilgileri kendi vücutlarıyla ilişkilendirmeye çalışan hastalar, yakınındakilere devamlı olabileceği hastalıkla ilgili bilgi verir. Devamlı doktorları ve hastaneleri gezmek, onların tıbbi bilgilerini test etmek de görünen belirtileridir.

Hipokondriyazis tanısı için kişinin ciddi bir hastalığı olduğu ya da olabileceğine ilişkin endişelerinin en az altı ay sürmesi gerekmektedir. Belirtilerin ağırlaşması, kişinin işlevselliğini gittikçe kaybetmesi ve tabloya zamanla diğer psikiyatrik rahatsızlıkların eklenme olasılığı tedaviye bir an önce başlangıç için işarettir.

Psikiyatrist Uzm. Dr. Burak Toprak

www.buraktoprak.com